مصرف خودسرانه داروهای گیاهی خطرناک است

رئیس دانشکده طب سنتی دانشگاه علوم پزشکی بابل با تأکید بر افزایش مصرف فرآورده‌های گیاهی در جامعه، آگاهی از عوارض، تداخلات دارویی و موارد منع مصرف این فرآورده‌ها را ضروری دانست و بر پرهیز از مصرف خودسرانه داروهای گیاهی تأکید کرد.

دکتر مائده رزقی متخصص داروسازی و رئیس دانشکده طب سنتی دانشگاه علوم پزشکی بابل با اشاره به استقبال روزافزون مردم از مصرف فرآورده‌های گیاهی و طبیعی گفت: امروزه با تولید گسترده داروهای گیاهی توسط شرکت‌های دارویی، فرآورده‌های متنوعی وارد بازار می‌شود و این موضوع ضرورت افزایش آگاهی عمومی درباره ملاحظات مصرف این داروها را دوچندان کرده است.

وی افزود: همان‌گونه که بیماران و کادر درمان درباره داروهای شیمیایی اطلاعات لازم را کسب می‌کنند، آشنایی با عوارض جانبی، تداخلات دارویی، موارد منع مصرف و محدودیت‌های مصرف داروهای گیاهی در دوران بارداری و شیردهی نیز اهمیت ویژه‌ای دارد.

رئیس دانشکده طب سنتی دانشگاه علوم پزشکی بابل با بیان اینکه گیاهان دارویی حاوی ترکیبات شیمیایی متعددی هستند، اظهار کرد: این ترکیبات می‌توانند با مواد غذایی، مکمل‌ها، سایر داروهای گیاهی و داروهای شیمیایی تداخل ایجاد کنند.

رزقی تداخلات داروهای گیاهی را به دو دسته فارماکوکینتیکی و فارماکودینامیکی تقسیم کرد و گفت: در تداخلات فارماکوکینتیکی، داروهای گیاهی بر جذب، توزیع، متابولیسم و دفع سایر داروها اثر می‌گذارند. به عنوان نمونه، گیاهان حاوی موسیلاژ مانند تخم کتان، اسفرزه و بارهنگ با ایجاد لایه‌ای محافظ در دستگاه گوارش، جذب برخی داروها را کاهش می‌دهند.

وی ادامه داد: در مقابل، برخی گیاهان مانند فلفل و زنجبیل می‌توانند جذب و اثربخشی سایر داروها را افزایش دهند.

این متخصص داروسازی سنتی درباره تداخلات فارماکودینامیکی نیز توضیح داد: این نوع تداخلات به صورت افزایش یا کاهش اثر داروها بروز می‌کند. برای مثال، مصرف همزمان داروهای ضدانعقاد مانند وارفارین با گیاهان و سبزیجات سرشار از ویتامین K نظیر اسفناج و بروکلی می‌تواند اثر این داروها را کاهش دهد.

وی افزود: از سوی دیگر، گیاهانی مانند سیر، زنجبیل، زردچوبه و شیرین‌بیان می‌توانند اثر داروهای ضدانعقاد را افزایش داده و خطر خونریزی را بالا ببرند.

رئیس دانشکده طب سنتی دانشگاه علوم پزشکی بابل در پایان با تأکید بر نقش کادر درمان در آگاهی‌بخشی به بیماران گفت: ضروری است بیماران، پزشکان و سایر اعضای تیم درمان را از مصرف هرگونه داروی گیاهی مطلع کنند تا از بروز تداخلات دارویی و عوارض احتمالی جلوگیری شود. همچنین باید از مصرف خودسرانه داروهای گیاهی به‌طور جدی پرهیز کرد.